نقش رستم

نوشته شده توسط:غضنفر زارع | ۰ دیدگاه

آثارهخامنشیان ‌در نقش رستم

نقش رستم در فاصله 5 کیلومتری تخت جمشید قرار دارد. در این محل که در گذشته حتما از

قداست خاصی بر خوردار بوده

، داریوش اول هخامنشی مقبره خود را در سینه صخره ای کوه می کند. پس از او هم سه شاه دیگر هخامنشی به تقلید

از او سه مقبره دیگر برای خود در کنار مقبره داریوش میسازند.در این محل ساختمان اسرار آمیز

معروف به کعبه زرتشت و چند اثر از ساسانیان نیز قرار دارد

در بالای ورودی مقبره داریوش اول دو سنگ نگاره از او بر جای مانده است که اطلاعات مهمی از کشور زمان

هخامنشیان به ما میدهد.در کنار مقبره داریوش مقبره پسر او خشیارشا قرار دارد.اردشیر اول و داریوش دوم پسر و

نوه خشیارشا نیز دو مقبره دیگر در این محل ساخته اند. در هر یک از این گور دخمه های هخامنشی از سه تا نه قبر قرار دارد

که خانواده شاهی در آنجا دفن میشدند. بقیه شاهان این سلسله قبور خود را در دامنه کوه رحمت در کنار تخت جمشید کنده اند.

نکته جالب توجه اینکه نقشه مقبره داریوش دقیقا برابر با نقشه کاخ تچر تخت جمشید است که محل زندگی داریوش و خانواده اش بوده.

از آنجا که آنها عقیده داشتند که پس از روز رستاخیز مردگان از خواب بر میخیزند ،مقبره شاه را همانند کاخ محل زندگیش ساخته

اند تا پس از رستاخیز احساس غربت نکند .بر اساس منابع تاریخی می دانیم که داریوش پدر و مادر خود را برای بازدید از

مقبره فراخوانده است و طناب بالابری که آندو را به درون مقبره میبرده پاره شده و پس از سقوط جان باخته اند. داریوش

نیز پس از این حادثه دستور میدهد مسببین این سهل انگاری و یا شاید دسیسه اعدام شوند

روبروی مقبره های سنگ برج عظیمی قرار دارد که یکدست از سنگهای تکه تکه ساخته شده است. مورد استفاده این

برج دقیقا مشخص نیست و در مورد آن نظریه های مختلفی داده اند. یکی از این نظریه ها این است که آثار مکتوب

مقدس زرتشتی را در آنجا نگه میداشته اند. نظریه دیگر که توسط محققین ایرانی در حال حاضر درحال تکمیل است

میگوید این بنا مورد استفاده گاه شماری داشته است و از روی سایه هایی که روی سنگهای آن می افتاده روز شمار

ماههای سال مشخص میشده است. دیگران گفته اند این محل مخصوص نگه داری آتش مقدس بوده ولی آیا در زمان

هخامنشیان آتش مقدس وجود داشته است؟یا آیا تخت جمشید محل بهتری برای نگه داری آن نبوده است؟ عمر

این برج در حدود بیست و پنج قرن است و همچنان سالم و با شکوه در مقابل صخره عظیم روبروی خود ایستاده است

و به بازدید کنندگان خود یک چشمی خیر مقدم میگوید

دو کیلومتر جنوب نقش رستم بنای نیمه کاره ای دیده میشود که شبیه مقبره کورش در پاسارگاد است. شاید کمبوجیه

دستور ساخت آنرا داده بود و موفق به اتمام آن نشده است

 

آثار ساسانیان‌در نقش رستم

اردشیر اولاردشیر اول  تصویری از دیهیم ستانی خود از اهورامزدا را در نقش رستم بر جا گذاشته است .پدر اردشیر روحانی

معبد آناهیتا شهر استخر بود و پس از آنکه اردشیر بر اردوان پنجم اشکانی پیروز شد این سنگ نگاره را طراحی

کرده است    که هم نزدیک به شهر استخر است و هم نزدیک به شهر تخت جمشید هخامنشی .اهورامزدا در سمت

راست ارد شیر است و هر دو سوار بر اسب هستند.اهورامزدا دیهیم پادشاهی را به اردشیر میدهد. در پشت

اردشیر خدمتکار او هست که مگس پرانی در دست دارد.این فرد را در دیگر سنگ نگاره های اردشیر نیز

میتوان د ید.دو دشمن فرضی در زیر اسبان آنها هستند که احتمالا یکی از آنها اردوان پنجم اشکانی است

شاپور اولشاپوراول شاه قدرتمند ساسانی در کنار آثار هخامنشی نقش رستم سنگ نگاره ای از خود به یادگار گذاشته است

و در آن پیروزی خود بر فیلیپ عرب و والرین دو امپراتور روم را به نمایش میگذارد. این سنگ نگاره بسیار

 

نزدیک به مقبره داریوش اول هخامنشی است. فیلیپ عرب مجبور به پرداخت خراج به شاپور شده بود و به این

ترتیب توانست پس از شکستی که از شاپور خورده بود زنده به روم برگردد. والرین دیگر امپراتور رومی در

سال 260 میلادی توسط شاپور شکست خورده بود و دستگیر شده بود. شخصی که جلوی اسب شاپور زانو

زده است فیلیپ و شخص دیگر که شاپور دست او را گرفته است والرین است . در پشت سر شاپور کرتیر

ایستاده است .او روحانی برجسته زمان ساسانیان بوده است. احتمالا تصویر او در زمان بهرام دوم به نگاره

شاپور اضافه شده است.دو نبشته در نگاره شاپور اول در نقش رستم دیده میشود.اولی در زیر شکم اسب

و دیگری در زیر دست از زمین کنده شده اسبقرار دارد

بهرام دومسنگ نگاره بعدی متعلق به بهرام دوم است.

او ایستاده است و دست خود را بر روی شمشیر خود گذاشته است

. در دو سمت او شش نفر ایستاده اند و این شش نفر به او نگاه میکنند. در میان آنان شاپور اول و اردشیر

اول دیده میشوند. بدین ترتیب بهرام دوم در سنگ نگاره خود تصویر نیاکان خود را حجاری کرده است. شاید او برای

اثبات شاهی خود نیاز به این کار داشته است.از سه نفر سمت راست نفر اول کرتیر است. این سنگ نگاره بر

روی سنگ نگاره ای ایلامی حک شده است. آیا ساسانیان ایلامیان را

میشناختند و با آنها مخالف بودند که حاضر شده اند بر روی نقش آنها نقش خود را به تصویر در آورند در

حالی که به آثار هخامنشی بسیار احترام میگذارنددر سنگ نگاره دیگری از بهرام دوم او را در حال جنگ با دشمنی ناشناس میبینیم. دشمن او کلاه رومی بر سر دارد و

احتمالا امپراتور است. این سنگ نگاره در پایین مقبره داریوش دوم هخامنشی قرار دارددر سنگ نگاره دیگری از بهرام دوم او در حال نبرد با دشمن ناشناس دیگری است و آنها با اسب با هم میجنگند و

بهرام دوم در حال به زمین زدن او از اسب است.این تصاویر در سمت راست پایین مقبره داریوش اول هخامنشی

حکاکی شده اند. در هردو سنگ نگاره در حال جنگ بهرام دوم فرد مغلوبی در زیر پای اسب قرار دارد

نرسهتنها نقش برجسته نرسه در نقش رستم قرار دارد. او نماد قدرت را در این نقش برجسته از آناهیتا دریافت میکند.

به این ترتیب او توانسته است قدرت کنترل معبد آناهیتای استخر را در اختیار بگیرد.در این تصویر نرسه در سمت

چپ ایستاده و از آناهیتا که در سمت راست او ایستاده حلقه قدرت را میگیرد. هر دو آنها دست راست خود را

به حلقه گرفته اند. در وسط نیز تصویر فردی با جثه بسیار کوچکتر از شاه و ایزد بانو دیده میشود

کتیبه کرتیرکرتیر نیز در زمان شاپور اول کتیبه ای بر بدنه ساختمان کعبه زرتشت مینویسد و در آن به توضیح برخی

مسایل دینی ساسانیان و اقدامات خود میپردازد.آثار تاریخی هخامنشی

آ

 

 

    هیچ نظری تا کنون برای این مطلب ارسال نشده است، اولین نفر باشید...